
Cảm nhận về nhân vật thầy hiệu trưởng trong đoạn trích “Những tấm lòng cao cả” (Ét-môn-đô A-mi-xi)
THẦY HIỆU TRƯỞNG
Thầy hiệu trưởng của chúng tôi là một người ôn hòa, dễ mến. Dáng người thầy cao, đầu hói, đeo kính, râu pha trộn giữa những sợi đen và những sợi bạc dài xuống ngực. Thầy thường xuyên mặc bộ quần áo màu xám, đóng cúc đến tận cằm, trông người ôn hòa, dễ mến rất trang trọng và nghiêm nghị.
Những bạn vi phạm kỷ luật mà bị gọi vào phòng hiệu trưởng thì rất run sợ nhưng thầy hiệu trưởng không trách mắng họ, chỉ nắm tay họ và nói lần sau không được làm như thế nữa. Thầy còn an ủi, động viên họ sau này phải làm một đứa trẻ ngoan. Lời nói của thầy rất nhẹ nhàng, thái độ rất ôn hòa, mỗi khi bước ra khỏi phòng thầy, mắt các bạn ấy đỏ hoe. Họ cảm thấy xấu hổ vì những chuyện mà mình đã làm.
Sáng nào cũng vậy, thầy hiệu trưởng là người đầu tiên đến trường. Thầy chờ học sinh đến trường, chờ phụ huynh tìm gặp mình nói chuyện. Khi tan học, thầy là người cuối cùng rời khỏi trường. Bởi vì thầy phải đi kiểm tra ở quanh trường xem có học sinh nào đi trên đường không chú ý an toàn hay không, xem có học sinh nghịch ngợm nào mải chơi không về nhà không.
Những bạn đùa nghịch trên đường, chỉ cần nhìn thấy dáng người cao lớn của thầy hiệu trưởng là lập tức giải tán ngay. Lúc ấy, thầy hiệu trưởng đứng xa dõi theo họ, ánh mắt buồn nhưng chất chứa tình yêu thương.
Nghe mẹ nói, từ sau khi con trai của thầy hy sinh trên chiến trường, hiếm khi nhìn thấy thầy cười. Bây giờ trên bàn làm việc của thầy vẫn còn tấm ảnh con trai. Khi con trai hy sinh, thầy hiệu trưởng đã muốn từ chức. Ngay cả đơn xin nghỉ cũng viết xong rồi. Chỉ có điều thầy không nỡ rời xa học trò nên không thể hạ quyết tâm được.
Một lần, thầy hiệu trưởng muốn rời khỏi trường. Đúng lúc ấy bố tôi đến trường, bố liền khuyên thầy: “Thầy hiệu trưởng, nếu thầy đi thì thật đáng tiếc. Các em học sinh không thể rời xa thầy được”. Lúc ấy một ông bố dẫn một em bé vào phòng và nói muốn chuyển trường. Thầy hiệu trưởng tỏ ra rất ngạc nhiên, kéo em bé ấy đến bên mình, nâng cằm em ấy, nhìn em ấy một lúc rồi mới nói đồng ý. Sau đó, thầy ghi tên họ để hai bố con họ về còn mình thì chìm vào suy tư. Lúc ấy, bố tôi nói: “Thầy mà từ chức thì trường học sẽ thế nào?”. Thầy hiệu trưởng nghe vậy, liền lấy tờ đơn trong ngăn kéo, xé làm đôi rồi nói: “Sau này tôi không nhắc đến chuyện từ chức nữa”.
(Trích Những tấm lòng cao cả, Ét-môn-đô A-mi-xi)
I. Mở bài
* Giới thiệu tác phẩm truyện (nhan đề, tác giả) và nêu ý kiến khái quát về tác phẩm
– Tác giả:
+ Ét-môn-đơ A-mi-xi (1846 – 1908) là nhà văn Ý.
+ Ông là nhà hoạt động xã hội, nhà văn lỗi lạc, giàu lòng nhân ái.
+ Ông được biết đến với những tác phẩm dành cho thiếu nhi chứa nhiều ý nghĩa, trong đó nổi tiếng trên toàn thế giới là
“Những tấm lòng cao cả.”
– Tác phẩm “Thầy hiệu trưởng”
– Người thầy có tính cách ôn hòa, thân thiện và gần gũi, tận tâm, hết lòng vì học sinh thân yêu.
II. Thân bài
1. Phân tích được nội dung câu chuyện, từ đó khái quát được chủ đề của tác phẩm:
a. Vẻ đẹp nhân cách:
– Ngoại hình: Dáng người thầy cao, đầu hói, đeo kính, râu pha trộn giữa những sợi đen và những sợi bạc dài xuống ngực.
Thầy thường xuyên mặc bộ quần áo màu xám, đóng cúc đến tận cằm, trông người ôn hòa, dễ mến rất trang trọng và nghiêm nghị.
– Tính cách: ôn hòa, gần gũi và thân thiện với học sinh.
-> Hình dáng giản dị của thầy vô cùng quen thuộc với học sinh. Sáng nào cũng vậy, là người đầu tiên đến trường rồi chờ học sinh đến trường, chờ phụ huynh tìm gặp mình nói chuyện. Khi tan học, thầy là người cuối cùng rời khỏi trường.
b. Hành động, việc làm, thái độ, tình cảm:
– Khi học trò phạm lỗi: không trách mắng họ, chỉ nắm tay họ và nói lầ n sau không được làm như thế nữa. Thầy còn an ủi,
động viên họ sau này phải làm một đứa trẻ ngoan. Lời nói của thầy rất nhẹ nhàng, thái độ rất ôn hòa, mỗi khi bước ra khỏi phòng thầy, mắt các bạn ấy đỏ hoe.
– Tận tụy trong công việc: Buổi sáng thầy đến sớm nhất, khi tan học, thầy là người cuối cùng rời khỏi trường, luôn mong muốn được lắng nghe những chia sẻ của học sinh, của phụ huynh, quan tâm xem có học sinh nào đi trên đường không chú ý an toàn hay không, xem có học sinh nghịch ngợm nào mải chơi không về nhà không
– Luôn chăm lo và mong muốn được đồng hành cùng phụ huynh trong việc dạy dỗ, giáo dục con cái.
-> Đúng phong cách của một nhà giáo dục chân chính. Dùng tình yêu thương, sự quan tâm, chia sẻ, lời động viên, khích lệ để cảm hóa học trò
– Hoàn cảnh đặc biệt: Con trai hi sinh nơi chiến trường. -> Chịu nỗi đau, mất mát khó có thể vượt qua được
– lấy tờ đơn trong ngăn kéo, xé làm đôi rồi nói: “Sau này tôi không nhắc đến chuyện từ chức nữa”.
– Vì học sinh, vì sự nghiệp trồng người, thầy buộc phải vượt lên nỗi đau của chính mình, bình ổn tâm trạng, tiếp tục công việc của mình.
– Một thầy giáo đã đặt trách nhiệm với sự nghiệp chung, đặt học sinh lên trên bản thân mình. -> Bức chân dung người thầy đáng kính, đáng trọng
-> Ngợi ca những người thầy giản dị, tâm huyết, hết lòng chăm lo cho học sinh. Mặc dù còn nhiều lo toan của cuộc sống gia đình nhưng các thầy cô không quản vất vả, hy sinh để dìu dắt bao thế hệ học trò…
2. Phân tích một số đặc sắc nghệ thuật của truyện:
– Cốt truyện đơn giản nhưng hàm chứa nhiều ý nghĩa sâu sắc, giúp nhân vật bộc lộ tính cách một cách tự nhiên nhất.
– Nghệ thuật kể chuyện: ngôi kể thứ nhất thể hiện được tâm tư, tình cảm c ủa người kể chuyện, cách kể chuyện nhẹ nhàng
nhưng lắng đọng những thông điệp sâu sắc trong lòng người đọc.
– Nhân vật được khắc họa qua nhiều phương diện ngoại hình, gia cảnh, lời nói, hành động.
– Tình huống truyện éo le “con hi sinh nơi chiến trường để bộc lộ phẩm chất tốt đẹp.”
– Đề tài tuy quen thuộc nhưng vẫn đem lại sự hấp dẫn bởi các tình tiết, sự việc mới lạ.
III. Kết bài:
* Khẳng định được ý nghĩa của câu chuyện và bài học nhận thức.
– Đó là một câu chuyện hay, cảm động về thầy giáo-người lái đò thầm lặng.
– Thể hiện những phẩm chất cao đẹp chỉ có ở người thầy chân chính.
– Ngợi ca, trân trọng, tôn vinh người dạy học.
– Giúp độc giả thêm yêu, trân quý, kính trọng thầy cô của mình hơn.
– Thấu hiểu, sẻ chia với thầy cô, chăm ngoan và luôn phấn đấu để trở thành niềm tự hào của thầy cô.
Bài làm tham khảo (600 chữ)
M. Gorki từng khẳng định: “Văn học là nhân học”. Qua những trang văn giàu giá trị nhân văn, Ét môn đô A mi xi đã đem đến cho bạn đọc nhiều câu chuyện cảm động về tình yêu thương con người. Đoạn trích “Những tấm lòng cao cả” đã khắc họa thành công hình ảnh thầy hiệu trưởng, một người thầy nhân hậu, bao dung, tận tụy với nghề và giàu đức hi sinh. Nhân vật đã để lại trong lòng người đọc niềm xúc động sâu sắc về vẻ đẹp của những người âm thầm cống hiến cho sự nghiệp trồng người.
Thầy hiệu trưởng hiện lên với dáng vẻ giản dị, chững chạc và nghiêm nghị. Thầy có dáng người cao, đầu hói, đeo kính, bộ râu dài xuống ngực điểm những sợi đen, sợi bạc. Ngày nào thầy cũng mặc bộ quần áo màu xám, cài cúc đến tận cằm. Vài nét miêu tả ngắn gọn đã gợi lên hình ảnh một người thầy đứng tuổi, điềm đạm, đáng kính. Ẩn sau vẻ ngoài nghiêm trang ấy là một tâm hồn vô cùng ấm áp và nhân hậu.
Phẩm chất đáng quý của thầy được thể hiện rõ nét qua cách ứng xử với những học sinh mắc lỗi. Khi bị gọi vào phòng hiệu trưởng, các em thường run sợ vì nghĩ mình sẽ phải nhận những lời trách phạt nghiêm khắc. Thế nhưng, thầy không quát mắng mà chỉ nhẹ nhàng nắm tay, khuyên bảo và động viên các em cố gắng trở thành những đứa trẻ ngoan. Chính thái độ ôn hòa, lời nói chân thành ấy đã khiến học trò xúc động, xấu hổ trước lỗi lầm của mình. Đôi mắt đỏ hoe khi bước ra khỏi phòng thầy chính là minh chứng cho sức cảm hóa của tình yêu thương. Thầy đã dùng lòng bao dung để đánh thức ý thức tự giác, giúp các em biết nhận lỗi và sửa sai. Cách giáo dục ấy cho thấy một tấm lòng nhân hậu cùng quan niệm sâu sắc về nghề giáo: dạy học trò nên người trước khi giúp các em thành tài.
Cùng với lòng bao dung, thầy còn là người vô cùng tận tụy và có trách nhiệm với học sinh. Sáng nào thầy cũng đến trường sớm nhất, chờ đón học sinh và phụ huynh; khi tan học, thầy lại là người cuối cùng rời khỏi trường. Thầy cẩn thận kiểm tra xung quanh để bảo đảm học sinh đi đường an toàn, không có em nào ham chơi mà quên giờ về nhà. Hình ảnh thầy đứng từ xa dõi theo những học trò nghịch ngợm với ánh mắt buồn nhưng chan chứa yêu thương thật khiến người đọc xúc động. Đó là ánh mắt của một người thầy luôn lo lắng, chở che và mong muốn những đứa trẻ mình dìu dắt trưởng thành. Với thầy, trách nhiệm giáo dục không dừng lại sau mỗi giờ học mà còn hiện diện trong từng việc làm bình dị hằng ngày.
Cảm động hơn cả là đức hi sinh cao đẹp của thầy trước nỗi đau mất con. Kể từ ngày con trai hi sinh nơi chiến trường, thầy hiếm khi nở nụ cười. Tấm ảnh con vẫn được đặt trên bàn làm việc như một kỉ niệm thiêng liêng. Nỗi đau quá lớn khiến thầy từng muốn từ chức, nhưng tình yêu thương học trò đã níu giữ thầy ở lại. Khi nghe bố người kể chuyện khuyên nhủ và chứng kiến một học sinh đến xin chuyển trường, thầy lặng đi trong suy tư. Cử chỉ nhẹ nhàng nâng cằm, chăm chú nhìn em bé trước khi đồng ý cho em chuyển trường cho thấy sự gắn bó sâu nặng của thầy với học trò. Và rồi, thầy lấy lá đơn xin từ chức trong ngăn kéo, xé làm đôi và khẳng định sẽ không nhắc đến chuyện ấy nữa. Hành động giản dị mà giàu ý nghĩa này đã làm sáng lên vẻ đẹp tâm hồn nhân vật. Thầy quyết định gác lại ý định riêng để tiếp tục cống hiến cho mái trường và những đứa trẻ thân yêu. Tình yêu thương học trò đã trở thành nguồn sức mạnh giúp thầy vượt lên nỗi đau, tìm thấy ý nghĩa trong cuộc sống. Đó chính là vẻ đẹp của một nhà giáo giàu lòng vị tha, luôn đặt trách nhiệm và tình thương lên trên hạnh phúc riêng mình.
Thành công của đoạn trích còn được tạo nên bởi nghệ thuật kể chuyện tự nhiên, chân thực. Ngôi kể thứ nhất giúp câu chuyện trở nên gần gũi, giàu cảm xúc. Nhân vật được khắc họa qua ngoại hình, lời nói, hành động và hoàn cảnh riêng. Cốt truyện giản dị, giọng văn nhẹ nhàng, sâu lắng nhưng vẫn tạo được sức lay động nhờ tình huống thầy hiệu trưởng quyết định ở lại với mái trường sau biến cố đau thương.
Khép lại trang văn, hình ảnh thầy hiệu trưởng vẫn đọng lại trong lòng người đọc như một biểu tượng đẹp đẽ của lòng nhân hậu, tình yêu nghề và đức hi sinh. Qua nhân vật, Ét môn đô A mi xi đã dành lời ngợi ca chân thành đến những người thầy âm thầm cống hiến cho sự nghiệp trồng người. Câu chuyện nhắc nhở mỗi học sinh phải biết yêu thương, kính trọng, biết ơn thầy cô và không ngừng nỗ lực học tập, rèn luyện để xứng đáng với những tình cảm cao quý ấy.
Đoạn văn 200 chữ
Nhà văn Ét-môn-đô A-mi-xi từng gửi gắm nhiều bài học nhân văn sâu sắc qua những trang văn viết về tình người và tình thầy trò. Trong đoạn trích “Những tấm lòng cao cả”, ông đã khắc họa thật cảm động hình ảnh một người thầy ôn hòa, nhân hậu, tận tụy và hết lòng yêu thương học sinh. Thầy hiện lên với dáng người cao, đầu hói, đeo kính, bộ râu điểm những sợi bạc cùng bộ quần áo màu xám giản dị, toát lên vẻ trang trọng, nghiêm nghị mà gần gũi. Vẻ đẹp tâm hồn của thầy được thể hiện rõ nét qua cách đối xử với học trò. Khi các em mắc lỗi, thầy không trách mắng hay trừng phạt mà nhẹ nhàng nắm tay, khuyên bảo, động viên các em trở thành những đứa trẻ ngoan. Chính tình yêu thương chân thành ấy đã khiến học trò biết xấu hổ và tự giác nhận ra lỗi lầm. Không chỉ vậy, thầy còn là người vô cùng tận tụy, luôn đến trường sớm nhất, ra về muộn nhất để quan tâm, chăm sóc và bảo vệ học sinh. Cảm động hơn cả là dù phải chịu nỗi đau mất con trai nơi chiến trường, thầy vẫn gác lại ý định từ chức vì không nỡ rời xa mái trường và những đứa trẻ thân yêu. Hình ảnh thầy xé đôi lá đơn xin nghỉ việc chính là minh chứng đẹp đẽ cho tình yêu nghề, lòng trách nhiệm và đức hi sinh thầm lặng của một nhà giáo chân chính. Bằng ngôi kể thứ nhất, lời văn nhẹ nhàng, cách miêu tả nhân vật qua ngoại hình, hành động và lời nói, Ét-môn-đô A-mi-xi đã xây dựng thành công chân dung người thầy đáng kính. Nhân vật thầy hiệu trưởng giúp ta thêm thấu hiểu, trân trọng những người làm nghề giáo, đồng thời nhắc nhở mỗi học sinh phải biết yêu thương, kính trọng và nỗ lực học tập để xứng đáng với tấm lòng của thầy cô.
