
Phân tích cách cảm nhận về thời gian của nhà thơ Xuân Diệu thể hiện qua đoạn thơ “Giục giã”
Em, em ơi, tình non đã già rồi;
Con chim hồng, trái tim nhỏ của tôi,
Mau với chứ! Thời gian không đứng đợi.
Tình thổi gió, màu yêu lên phấp phới
Nhưng đôi ngày, tình mới đã thành xưa.
Nắng mọc chưa tin, hoa rụng không ngờ,
Tình yêu đến, tình yêu đi, ai biết!
Trong gặp gỡ đã có mầm ly biệt…
(Trích “Giục giã”, in trong cuốn “Xuân Diệu – Thơ và lời bình”, Nguyễn Đức Quyền biên soạn, NXB Thanh niên, 2001, tr.193)
Gợi ý:
– Nêu vấn đề cần nghị luận: Đoạn thơ trích từ bài thơ “Giục giã” (được nêu ở đề bài) là một trong những minh chứng tiêu biểu thể hiện nổi bật cách cảm nhận về thời gian của nhà thơ Xuân Diệu.
– Phân tích vấn đề:
+ Khác với các nhà thơ trung đại (xem thời gian là tuần hoàn, vĩnh cửu), Xuân Diệu cảm thấy thời gian luôn chảy trôi (“thời gian không đứng đợi”). Nói cụ thể hơn, Xuân Diệu là người rất nhạy cảm với sự trôi chảy nhanh chóng của thời gian: “Tình yêu đến, tình yêu đi, ai biết! – Trong gặp gỡ đã có mầm li biệt” (nghĩa là: trong khi “đang yêu” nhà thơ đã cảm thấy “đang mất”).
+ Và cũng vì quá nhạy cảm với thời gian cho nên nhà thơ luôn luôn có cảm giác về sự biến đổi nhanh chóng của tình yêu (“tình” như “gió thổi”, “tình non đã già rồi”, “tình mới đã thành xưa”), nảy sinh tâm trạng lo lắng, hoài nghi (“Nắng mọc chưa tin, hoa rụng không ngờ”) và khao khát vội vàng tận hưởng cái đẹp của tình yêu và tuổi trẻ khi còn có thể (“Mau với chứ, vội vàng lên với chứ”, “Mau với chứ! Thời gian không đứng đợi”).
– Cơ sở của cách cảm nhận thời gian của Xuân Diệu thể hiện trong đoạn thơ: tư tưởng của nhà thơ chịu ảnh hưởng từ phương Tây (đề cao con người cá nhân, nhìn sự vật qua “lăng kính” cá nhân…)
Đoạn văn nghị luận 200 chữ phân tích cách cảm nhận về thời gian của nhà thơ Xuân Diệu thể hiện qua đoạn thơ “Giục giã”
Đoạn thơ trong “Giục giã” là một minh chứng tiêu biểu cho cách cảm nhận đầy mới mẻ về thời gian của Xuân Diệu, nhà thơ được mệnh danh là “ông hoàng thơ tình” của phong trào Thơ mới. Nếu thơ trung đại thường nhìn thời gian như một vòng tuần hoàn bất tận thì Xuân Diệu lại cảm nhận thời gian như một dòng chảy một đi không trở lại: “Mau với chứ! Thời gian không đứng đợi.” Chính ý thức sâu sắc về sự hữu hạn của đời người khiến nhà thơ luôn cảm thấy mọi vẻ đẹp đều mong manh, dễ mất. “Tình non đã già rồi”, “tình mới đã thành xưa”, “trong gặp gỡ đã có mầm ly biệt” là những nghịch lí đầy ám ảnh, diễn tả cảm giác ngay khi đang hạnh phúc, con người đã nghe thấy tiếng bước chân của chia xa. Càng yêu cuộc sống, Xuân Diệu càng lo âu trước sự tàn phai, càng khát khao níu giữ tuổi trẻ và tình yêu. Vì thế, lời thơ vang lên như một tiếng gọi thiết tha: hãy sống gấp, sống hết mình trước khi thời gian cuốn mọi điều vào quá khứ. Cách cảm nhận ấy mang đậm dấu ấn tư tưởng phương Tây, đề cao cái tôi cá nhân và ý thức về giá trị của từng khoảnh khắc sống, đồng thời tạo nên một quan niệm nhân sinh hiện đại, mãnh liệt và giàu sức lay động.
