Đề bài: Viết đoạn văn nghị luận 200 chữ phân tích 11 câu thơ đầu của đoạn trích “Đất nước” của nhà thơ Nguyễn Khoa Điềm

Ta lớn lên bằng niềm tin rất thật
Biết bao nhiêu hạnh phúc có trên đời
Dẫu phải khi cay đắng dập vùi
Rằng cô Tấm cũng về làm hoàng hậu
Cây khế chua có đại bàng đến đậu
Chim ăn rồi trả ngon ngọt cho ta
Đất đai cỗi cằn, người sẽ nở hoa
Hoa của đất, người trồng cây dựng cửa
Khi ta đến gõ lên từng cánh cửa
Thì tin yêu ngay thẳng đón ta vào
Ta nghẹn ngào, Đất Nước Việt Nam ơi!…

Ta lớn lên khao khát những chân trời
Những mảnh đất chân mình chưa bén được
Những biển khơi chứa mặt trời đỏ rực
Những ngàn sao trôi miết giữa màu xanh…
(Trích Mặt đường khát vọng, Nguyễn Khoa Điềm, NXB Văn nghệ giải phóng)

Gợi ý

– Nội dung:

+ Niềm tin của tác giả vào những phẩm chất tốt đẹp của con người Việt Nam; những chân lý bất hủ của cuộc sống – quy luật nhân quả…

+ Tình yêu và niềm tự hào mãnh liệt dành cho Đất Nước, con người, văn hóa, truyền thống Việt Nam.

– Nghệ thuật: Thể thơ tự do, các biện pháp tu từ, hình ảnh mang chất liệu văn học dân gian, ngôn ngữ, giọng điệu…

Bài làm

Không phải ngẫu nhiên mà những vần thơ về Đất Nước luôn ngân lên từ tầng sâu kí ức và niềm tin của mỗi con người Việt Nam; bởi ở đó, ta tìm thấy cội nguồn tinh thần nuôi dưỡng tâm hồn qua bao thế hệ. Trong mười một câu thơ đầu đoạn trích “Đất nước” của Nguyễn Khoa Điềm, tác giả đã khắc họa một cách xúc động niềm tin bền bỉ vào những giá trị tốt đẹp của con người và cuộc sống. Điệp cấu trúc “ta lớn lên” như một lời khẳng định: con người Việt Nam trưởng thành từ những niềm tin giản dị mà sâu sắc. Đó là niềm tin vào quy luật nhân quả, vào cái thiện luôn chiến thắng cái ác qua những hình ảnh quen thuộc của truyện cổ tích như cô Tấm hiền lành cuối cùng được hạnh phúc hay cây khế trả nghĩa cho người tốt. Những chất liệu dân gian ấy không chỉ gợi nhắc kí ức tuổi thơ mà còn khẳng định những chân lý bất biến của đời sống. Đồng thời, hình ảnh “đất đai cỗi cằn, người sẽ nở hoa” mang ý nghĩa ẩn dụ đẹp đẽ, tôn vinh sức sống, ý chí và khát vọng vươn lên của con người Việt Nam. Giọng thơ tha thiết, giàu cảm xúc kết hợp với thể thơ tự do đã tạo nên âm hưởng vừa gần gũi vừa sâu lắng, thể hiện niềm tự hào và tình yêu tha thiết của tác giả dành cho Đất Nước. Qua đó, đoạn thơ không chỉ ca ngợi truyền thống mà còn khơi dậy trong mỗi chúng ta ý thức gìn giữ và phát huy những giá trị tinh thần cao đẹp ấy.