Đề bài: Trong “Bài nói chuyện tại Đại hội lần thứ III của Hội nhà báo Việt Nam” vào ngày 08 tháng 9 năm 1962, Chủ tịch Hồ Chí Minh phát biểu: Tiếng nói là thứ của cải vô cùng lâu đời và vô cùng quý báu của dân tộc. Chúng ta phải giữ gìn nó, quý trọng nó, làm cho nó phổ biến ngày càng rộng khắp.
Từ quan điểm trên, anh/chị hãy viết một bài văn (khoảng 600 chữ) trình bày thực trạng sử dụng tiếng Việt của giới trẻ hiện nay và đề ra một số giải pháp để giữ gìn sự trong sáng của tiếng Việt.

I. Mở bài

Giới thiệu vấn đề nghị luận.

II. Thân bài

a. Khái quát nội dung câu nói của Chủ tịch Hồ Chí Minh: khẳng định vai trò đặc biệt quan trọng của tiếng nói dân tộc; nhấn mạnh trách nhiệm của mỗi người trong việc bảo vệ, phát triển và làm giàu tiếng nói dân tộc.

b. Trình bày thực trạng việc sử dụng tiếng Việt của giới trẻ hiện nay

– Sử dụng đúng, hay, sáng tạo: tuân thủ các quy tắc về chính tả, ngữ pháp; sử dụng linh hoạt, phù hợp với ngữ cảnh; tạo ra nhiều cách diễn đạt, từ ngữ mới mẻ, sáng tao…

– Sử dụng thiếu chuẩn mực, không trong sáng: nói và viết sai quy tắc về chính tả, ngữ pháp, phát âm; sử dụng nhiều tiếng lóng, từ viết tắt không tuân thủ quy tắc; ngôn từ thô tục, thiếu lịch sự, không phù hợp ngữ cảnh; sử dụng pha tạp tiếng Việt với tiếng nước ngoài (kết hợp một cách tuỳ tiện)…

c. Giải pháp để giữ gìn sự trong sáng của tiếng Việt

– Nâng cao ý thức trong việc sử dụng tiếng Việt đúng chuẩn mực.

– Thực hành giao tiếp tiếng Việt một cách đúng đắn, cả trong nói và viết.

– Bồi dưỡng vốn tiếng Việt: giao tiếp, đọc sách báo, đọc tác phẩm văn học…

– Tránh việc lạm dụng tiếng lóng, tiếng nước ngoài hay những từ ngữ lệch chuẩn.

d. Mở rộng, nâng cao vấn đề nghị luận, rút ra bài học

– Mở rộng, nâng cao vấn đề: sẵn sàng tiếp nhận những từ ngữ, cách diễn đạt mới để tiếng Việt ngày càng phát triển; tiếp cận những ngôn ngữ khác để học tập hoặc tiếp biến ngôn ngữ.

– Rút ra bài học: cần có nhận thức đúng đắn, sâu sắc và toàn diện về vai trò của tiếng Việt và ý nghĩa của việc giữ gìn sự trong sáng của tiếng Việt; có ý thức giữ gìn, trân quý và tự hào tiếng Việt; thực hành sử dụng tiếng Việt đúng chuẩn, tinh tế, hay.

III. Kết bài

Khẳng định lại vấn đề nghị luận

Bài văn nghị luận xã hội 600 chữ trình bày thực trạng sử dụng tiếng Việt của giới trẻ hiện nay và đề ra một số giải pháp để giữ gìn sự trong sáng của tiếng Việt

Nếu lịch sử là ký ức của một dân tộc, văn hóa là linh hồn của một dân tộc thì tiếng nói chính là nhịp cầu nối quá khứ với hiện tại, nối trái tim của triệu triệu con người cùng chung cội nguồn. Tiếng Việt đã theo dân tộc đi qua bao thăng trầm lịch sử, cất lên trong lời ru của mẹ, ngân nga trong câu ca dao, tục ngữ và tỏa sáng trong những áng văn bất hủ. Bởi vậy, lời căn dặn của Chủ tịch Hồ Chí Minh: “Tiếng nói là thứ của cải vô cùng lâu đời và vô cùng quý báu của dân tộc. Chúng ta phải giữ gìn nó, quý trọng nó, làm cho nó phổ biến ngày càng rộng khắp” vẫn luôn mang ý nghĩa sâu sắc, nhắc nhở mỗi người về trách nhiệm gìn giữ và bồi đắp vẻ đẹp của tiếng mẹ đẻ.

Ẩn chứa trong lời dạy ấy là sự khẳng định về giá trị thiêng liêng của tiếng Việt. Đó không đơn thuần là phương tiện để con người trao đổi thông tin mà còn là nơi lưu giữ bản sắc văn hóa, tâm hồn và trí tuệ của dân tộc. Qua từng lời ăn tiếng nói, truyền thống được trao truyền, tình yêu quê hương được vun đắp, đạo lí được gìn giữ. Mỗi từ ngữ đều mang dấu ấn của lịch sử, mỗi câu văn đều chứa đựng hơi thở của quê hương. Vì thế, giữ gìn sự trong sáng của tiếng Việt cũng chính là gìn giữ căn cước văn hóa của dân tộc Việt Nam.

Nhìn vào thực tế hôm nay, cách sử dụng tiếng Việt của giới trẻ đang tạo nên nhiều gam màu khác nhau. Điều đáng mừng là ngày càng nhiều bạn trẻ yêu tiếng Việt và biết làm đẹp cho ngôn ngữ dân tộc bằng sự sáng tạo của mình. Những bài viết giàu cảm xúc, những bài phát biểu mạch lạc, những tác phẩm văn học, âm nhạc hay các nội dung chia sẻ trên mạng xã hội được trau chuốt cẩn thận đã góp phần lan tỏa vẻ đẹp của tiếng mẹ đẻ. Nhiều người trẻ còn khéo léo kết hợp vốn sống với vốn ngôn ngữ phong phú để tạo nên những cách diễn đạt mới mẻ mà vẫn giữ được sự chuẩn mực và tinh tế.

Bên cạnh tín hiệu đáng vui ấy vẫn còn tồn tại nhiều biểu hiện khiến chúng ta không khỏi trăn trở. Việc viết sai chính tả, dùng sai ngữ pháp, phát âm thiếu chuẩn vẫn xuất hiện khá phổ biến. Nhiều bạn quen sử dụng từ viết tắt, tiếng lóng hay các kí hiệu khó hiểu ngay cả khi giao tiếp trong môi trường học tập. Một số người lại thích pha trộn tiếng Việt với tiếng nước ngoài dù hoàn toàn có thể diễn đạt bằng từ ngữ thuần Việt. Đáng lo hơn cả là sự xuất hiện ngày càng nhiều của những lời lẽ thô tục, thiếu văn hóa trên mạng xã hội. Khi ngôn ngữ mất đi sự chuẩn mực và vẻ đẹp vốn có, cách ứng xử của con người cũng dần trở nên cộc cằn, thiếu sự tôn trọng dành cho người đối diện.

Thực trạng ấy đặt ra yêu cầu cấp thiết về việc gìn giữ sự trong sáng của tiếng Việt. Mỗi người cần hình thành ý thức sử dụng tiếng Việt đúng chính tả, đúng ngữ pháp và phù hợp với từng hoàn cảnh giao tiếp. Lời nói lịch sự, câu văn rõ nghĩa và cách diễn đạt tinh tế chính là biểu hiện của một con người có văn hóa. Cùng với việc rèn luyện hằng ngày, việc đọc sách, đọc báo và đặc biệt là các tác phẩm văn học sẽ giúp vốn từ ngày càng phong phú, khả năng diễn đạt ngày càng sâu sắc. Khi bước vào môi trường mạng, mỗi người cũng cần cân nhắc từng câu chữ trước khi chia sẻ, hạn chế lạm dụng tiếng lóng, từ viết tắt hoặc những cách diễn đạt lệch chuẩn chỉ để chạy theo xu hướng nhất thời.

Giữ gìn sự trong sáng của tiếng Việt cũng không đồng nghĩa với việc khước từ mọi điều mới mẻ. Một ngôn ngữ chỉ thật sự giàu đẹp khi luôn biết tiếp nhận những yếu tố tích cực để hoàn thiện mình. Việc học ngoại ngữ là điều cần thiết để mở rộng tri thức và hội nhập với thế giới. Song, sự tiếp nhận ấy cần diễn ra một cách chọn lọc, để mỗi từ ngữ mới đều góp phần làm phong phú thêm tiếng Việt thay vì làm phai nhạt bản sắc vốn có. Chỉ khi biết trân trọng cội nguồn, con người mới đủ bản lĩnh để vững vàng bước ra thế giới.

Tiếng Việt đã nuôi lớn biết bao thế hệ bằng những lời ru ngọt ngào, những câu thơ tha thiết và những trang sách thấm đẫm nghĩa tình. Mỗi lời nói chuẩn mực hôm nay sẽ góp thêm một viên gạch bền vững cho ngôi nhà văn hóa của dân tộc mai sau. Hãy gìn giữ tiếng Việt bằng tất cả niềm tự hào và tình yêu chân thành, để tiếng mẹ đẻ mãi vang lên trong trẻo, giàu sức sống và trở thành niềm kiêu hãnh của mỗi người Việt Nam trên khắp mọi miền đất nước.

Bài văn 400 chữ

Có những âm thanh theo con người suốt cả cuộc đời. Đó là lời ru của mẹ, tiếng gọi thân thương của quê hương, là những câu ca dao mộc mạc đã nuôi dưỡng tâm hồn bao thế hệ. Tất cả đều được cất lên bằng tiếng Việt, thứ ngôn ngữ bình dị mà thiêng liêng, chứa đựng lịch sử, văn hóa và bản sắc dân tộc. Bởi vậy, lời căn dặn của Chủ tịch Hồ Chí Minh: “Tiếng nói là thứ của cải vô cùng lâu đời và vô cùng quý báu của dân tộc. Chúng ta phải giữ gìn nó, quý trọng nó, làm cho nó phổ biến ngày càng rộng khắp” vẫn luôn nhắc nhở mỗi người về trách nhiệm bảo vệ vẻ đẹp của tiếng mẹ đẻ.

Lời dạy của Bác đã khẳng định tiếng Việt là tài sản vô giá của dân tộc. Đó vừa là phương tiện giao tiếp, vừa là nơi lưu giữ tâm hồn, truyền thống và những giá trị văn hóa được bồi đắp qua hàng nghìn năm lịch sử. Yêu tiếng Việt cũng chính là yêu quê hương, trân trọng cội nguồn và gìn giữ bản sắc Việt Nam.

Nhìn vào thực tế hôm nay, việc sử dụng tiếng Việt của giới trẻ đang bộc lộ cả mặt tích cực lẫn hạn chế. Nhiều bạn trẻ biết sử dụng ngôn ngữ chuẩn mực, giàu cảm xúc và sáng tạo, góp phần lan tỏa vẻ đẹp của tiếng Việt qua những bài viết, tác phẩm nghệ thuật hay các nội dung tích cực trên mạng xã hội. Song, vẫn còn không ít người viết sai chính tả, dùng sai ngữ pháp, lạm dụng tiếng lóng, từ viết tắt hoặc pha trộn tiếng nước ngoài một cách tùy tiện. Thậm chí, những lời lẽ thô tục và thiếu văn hóa ngày càng xuất hiện nhiều trên không gian mạng, làm giảm đi sự tinh tế của tiếng mẹ đẻ và ảnh hưởng đến văn hóa ứng xử.

Điều ấy đòi hỏi mỗi người cần nâng cao ý thức trong việc sử dụng tiếng Việt. Mỗi câu nói, mỗi dòng chữ cần đúng chuẩn mực, lịch sự và phù hợp với từng hoàn cảnh. Việc đọc sách, đặc biệt là các tác phẩm văn học, sẽ giúp mở rộng vốn từ và bồi dưỡng khả năng diễn đạt. Cùng với đó, việc học ngoại ngữ hay tiếp nhận những cách diễn đạt mới là điều cần thiết, miễn sao biết chọn lọc để làm giàu tiếng Việt mà không đánh mất bản sắc vốn có.

Tiếng Việt là món quà vô giá mà cha ông đã trao truyền qua bao thế hệ. Giữ gìn sự trong sáng của tiếng Việt không chỉ thể hiện lòng tự hào dân tộc mà còn góp phần gìn giữ linh hồn văn hóa Việt Nam. Hãy bắt đầu bằng những lời nói đẹp, những câu văn đúng và một tình yêu chân thành dành cho tiếng mẹ đẻ, để tiếng Việt mãi ngân vang, trong trẻo và giàu sức sống.

Đoạn văn 200 chữ

Ngôn ngữ là nơi lưu giữ ký ức, tâm hồn và bản sắc của một dân tộc. Tiếng Việt đã đồng hành cùng dân tộc qua bao thế hệ, vang lên trong lời ru của mẹ, trong những câu ca dao ngọt ngào và những áng văn bất hủ. Vì thế, lời dạy của Chủ tịch Hồ Chí Minh: “Tiếng nói là thứ của cải vô cùng lâu đời và vô cùng quý báu của dân tộc. Chúng ta phải giữ gìn nó, quý trọng nó, làm cho nó phổ biến ngày càng rộng khắp” luôn nhắc nhở mỗi người về trách nhiệm gìn giữ sự trong sáng của tiếng mẹ đẻ. Hiện nay, nhiều bạn trẻ sử dụng tiếng Việt đúng chuẩn, sáng tạo và góp phần lan tỏa vẻ đẹp của ngôn ngữ dân tộc. Dẫu vậy, vẫn còn tình trạng viết sai chính tả, dùng sai ngữ pháp, lạm dụng tiếng lóng, từ viết tắt, pha trộn tiếng nước ngoài hay sử dụng lời lẽ thiếu văn hóa trên mạng xã hội. Thực trạng ấy đòi hỏi mỗi người cần trau dồi vốn tiếng Việt qua việc đọc sách, rèn luyện cách nói và cách viết chuẩn mực, đồng thời tiếp nhận những yếu tố mới một cách chọn lọc để làm giàu ngôn ngữ dân tộc. Giữ gìn tiếng Việt chính là giữ gìn hồn cốt Việt Nam và thể hiện lòng tự hào đối với cội nguồn của mình.